مهریه‌ی عندالمطالبه چیست و چطور آن را به اجرا بگذاریم؟

«عندالمطالبه» یعنی به‌محضِ مطالبه؛ یعنی زن هر وقت بخواهد می‌تواند مهریه‌اش را طلب کند و لازم نیست منتظرِ اتفاقِ خاصی مثلِ طلاق بماند. اگر مهریه‌ی شما عندالمطالبه است و می‌خواهید آن را وصول کنید، این مقاله مرحله‌به‌مرحله مسیرها را توضیح می‌دهد.

خلاصه‌ی جواب (همین اول کار)

برای مطالبه‌ی مهریه‌ی عندالمطالبه دو مسیرِ اصلی دارید:

1. اجرای ثبت (از طریقِ سندِ ازدواج): چون سندِ رسمیِ ازدواج لازم‌الاجراست، می‌توانید مستقیم به دفترخانه‌ی ثبت‌کننده‌ی ازدواج و سپس اجرای ثبت مراجعه و درخواستِ اجرائیه بدهید. به دادگاه نیاز نیست.
2. دادخواستِ حقوقی در دادگاهِ خانواده: از طریقِ سامانه‌ی خدماتِ قضایی دادخواستِ مطالبه‌ی مهریه ثبت می‌کنید.

تفاوتِ مهم این دو در ادامه است؛ انتخابِ درست می‌تواند ماه‌ها وقت و هزینه را کم کند.

مهریه‌ی عندالمطالبه در برابرِ عندالاستطاعه

قبل از هر چیز این دو را نباید قاطی کرد:

• عندالمطالبه: زن هر زمان می‌تواند کلِ مهریه را مطالبه کند و بارِ اثباتِ ناتوانیِ مالی بر دوشِ مرد است (یعنی اگر مرد می‌گوید توان ندارم، باید خودش ثابت کند).
• عندالاستطاعه: پرداختِ مهریه منوط به اثباتِ توانِ مالیِ مرد است؛ یعنی زن باید استطاعتِ مالیِ مرد را نشان دهد.

در سندِ ازدواج مشخص شده مهریه‌ی شما کدام نوع است. این مقاله بر عندالمطالبه تمرکز دارد که برای زن مسیرِ ساده‌تری دارد.

مسیر ۱: اجرای ثبت (از طریقِ دفترخانه)

چون عقدنامه یک سندِ رسمیِ لازم‌الاجراست، می‌توانید بدونِ دادگاه از این مسیر اقدام کنید:

1. به دفترخانه‌ای که ازدواج را ثبت کرده مراجعه کنید و درخواستِ صدورِ اجرائیه بدهید.
2. اجرائیه به ادارهٔ اجرای ثبت می‌رود و به همسر ابلاغ می‌شود.
3. می‌توانید اموالِ شناسایی‌شده‌ی مرد (حساب، خودرو، ملک) را معرفی و توقیف کنید.

مزیت: مسیرِ ثبتی معمولاً سریع‌تر است و دعوای قضاییِ کامل لازم ندارد. محدودیت: از این مسیر معمولاً به بازداشتِ بدهکار نمی‌رسید؛ آن مربوط به مسیرِ حقوقی است.

مسیر ۲: دادخواست در دادگاهِ خانواده

اگر می‌خواهید علاوه بر توقیفِ اموال، از ابزارهای دادگاه (مثلِ امکانِ بازداشتِ مردِ مُمتنع از پرداخت، در چارچوبِ قانون و تعدادِ سکه‌ی مقرر) استفاده کنید، از سامانه‌ی خدماتِ قضایی (دفاترِ خدماتِ الکترونیکِ قضایی) دادخواستِ مطالبه‌ی مهریه ثبت می‌کنید. در همین دادخواست می‌توانید تأمینِ خواسته بخواهید تا پیش از رأی، اموالِ همسر به‌اندازه‌ی مهریه توقیف شود.

نکته: تعدادِ سکه‌ها در محاسبه‌ها معمولاً بر مبنای نرخِ روزِ سکه سنجیده می‌شود، نه نرخِ زمانِ عقد؛ این روی رقمِ نهایی اثرِ زیادی دارد.

اعسار و پرداختِ قسطی؛ چه باید بدانید

ممکن است مرد دادخواستِ اعسار بدهد و بگوید توانِ پرداختِ یکجا را ندارد و بخواهد قسطی بپردازد. در مهریه‌ی عندالمطالبه، اثباتِ این ناتوانی بر عهده‌ی خودِ مرد است. اینکه دادگاه اعسار را بپذیرد یا رد کند و قسط را چطور تعیین کند، به مدارک و شرایط بستگی دارد و یکی از نقاطی است که داشتنِ یک راهنماییِ حقوقیِ دقیق خیلی به نفعِ شماست.

مدارکی که لازم دارید

• اصل یا رونوشتِ سندِ ازدواج (عقدنامه)
• شناسنامه و کارتِ ملی
• اطلاعاتی که به شناساییِ اموالِ همسر کمک کند (در صورتِ وجود)

جمع‌بندی

مهریه‌ی عندالمطالبه حقی است که هر زمان قابلِ مطالبه است. دو مسیر دارید: اجرای ثبت از طریقِ دفترخانه (سریع‌تر، بدونِ دادگاه) و دادخواستِ حقوقی در دادگاهِ خانواده (با ابزارهای بیشتر). انتخابِ مسیر، نحوه‌ی شناسایی و توقیفِ اموال، و پاسخ به دفاعِ اعسار، همگی به شرایطِ پرونده‌ی شما بستگی دارد.

---

هر پرونده‌ی مهریه جزئیاتِ خودش را دارد. اینکه کدام مسیر برای شما سریع‌تر است، چطور اموال را شناسایی کنید و دادخواست را چطور تنظیم کنید، نیاز به نگاهِ دقیق به وضعیتِ خودتان دارد.

👈 همین سوال را از کیارش بپرس تا بر اساسِ شرایطِ شما، مسیرِ درستِ مطالبه‌ی مهریه را قدم‌به‌قدم نشانتان بدهد: rudabeh.app/messenger?agent=legal

این مطلب راهنماییِ عمومی است و جایگزینِ مشاوره‌ی حقوقیِ اختصاصی نیست.